Deficyt budżetu jednostki samorządu terytorialnego – Biuletyn Finanse Publiczne

Na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 55, poz. 577 z późn. zm.) Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu:

1. wskazuje, że uchwała nr LI/441/06 Rady Miejskiej Gminy P. z dnia 6 kwietnia 2006 r. w sprawie zmiany uchwały budżetowej gminy P. na rok 2006 została podjęta z naruszeniem przepisów art. 79 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249, poz. 2104 z późn. zm.) poprzez przekroczenie dopuszczalnej na rok 2006 relacji deficytu budżetu państwa do dochodów budżetu państwa stanowiącej górne ograniczenie relacji deficytu jednostki samorządu terytorialnego do jej dochodów, jaka może zostać uchwalona w budżecie j.s.t. na rok 2006;
2. wyznacza Radzie termin do dnia 30 maja 2006 r. do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości pod rygorem skutków określonych w art. 12 ust. 2 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych.

Uzasadnienie

Uchwałą nr LI/441/06 z dnia 6 kwietnia 2006 r. doręczoną tutejszej Izbie dnia 13 kwietnia 2006 r. Rada Miejska Gminy P. dokonała zmian budżetu, zwiększając wydatki o kwotę 170.000 zł do wysokości 36.918.759 zł; dochody budżetu gminy pozostały bez zmian i wynoszą 28.280.750 zł. W związku z powyższym deficyt budżetu wzrósł o 170.000 zł i wynosi 8.638.009 zł.

Łączna kwota przychodów planowanych w budżecie na rok 2006 wzrosła o 170.000 zł i wynosi 9.213.506 zł, w tym:

• przychody z zaciągniętych pożyczek na finansowanie zadań realizowanych z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej w wysokości 2.455.989 zł,
• przychody z tytułu zaciągniętych pożyczek i kredytów na rynku krajowym w wysokości 5.982.507 zł - przedmiotową uchwałą zmniejszono o 605.010 zł,
• przychody z tytułu innych rozliczeń krajowych w kwocie 775.010 zł - przedmiotową uchwałą wprowadzono nowe źródło sfinansowania deficytu.

Planowane w budżecie rozchody na spłatę otrzymanych pożyczek i kredytów krajowych pozostały bez zmian i wynoszą 575.497 zł.

Zobowiązania z tytułu zaciągniętych pożyczek i kredytów nie przekraczają 60% planowanych dochodów w latach spłaty zaciągniętych zobowiązań, a łączna kwota przypadająca do spłaty rat kredytów i pożyczek wraz z odsetkami będzie się kształtować na poziomie poniżej 15% planowanych dochodów. Relacja deficytu do planowanych dochodów budżetu przy uwzględnieniu kwoty pożyczek na prefinansowanie z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej wynosi 30,54%, natomiast bez uwzględnienia pożyczek na prefinansowanie relacja ta wynosi 21,86%.

Rada, kierując się potrzebą realizacji celów wspólnoty, może swobodnie kształtować poszczególne elementy budżetu, ale przy ich stanowieniu musi się kierować obowiązującymi przepisami prawa, tj. dokonywać ich na podstawie i w granicach prawa. Ustawą regulującą gospodarkę finansową j.s.t. jest ustawa o finansach publicznych.

W art. 79 ww. ustawy określono, iż w przypadku, gdy wartość relacji kwoty państwowego długu publicznego do produktu krajowego brutto (o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 1 lit. a, ogłoszonej zgodnie z art. 15 ust. 3 ustawy o finansach publicznych) jest większa od 50%, ale nie większa od 55%, to Rada Ministrów uchwala projekt ustawy budżetowej, w którym relacja deficytu budżetu państwa do dochodów budżetu państwa nie może być wyższa niż analogiczna relacja z roku bieżącego i relacja ta stanowi górne ograniczenie relacji deficytu każdej jednostki samorządu terytorialnego do jej dochodów, jaka może zostać uchwalona w budżecie jednostki samorządu terytorialnego (ograniczeń, o których mowa, nie stosuje się do kwot deficytu budżetu jednostki samorządu terytorialnego sfinansowanych nadwyżką budżetową z lat poprzednich, a także sfinansowanych emisją papierów wartościowych, zaciągniętymi kredytami i pożyczkami w związku ze środkami określonymi w umowie zawartej z podmiotem dysponującym funduszami strukturalnymi lub Funduszem Spójności Unii Europejskiej).

Jak wynika z opublikowanego w M.P. z 2005 r. Nr 30, poz. 429 obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie ogłoszenia kwot i relacji, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych (od dnia 1 stycznia 2006 r. jest to art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych), relacja łącznej kwoty państwowego długu publicznego powiększonej o kwotę przewidywanych wypłat z tytułu poręczeń i gwarancji, udzielonych przez podmioty sektora finansów publicznych, do produktu krajowego brutto wyniosła za rok budżetowy 2004 - 50,2%.

Natomiast zgodnie z ustawą budżetową na rok 2005 relacja deficytu budżetu państwa do dochodów budżetu państwa wyniosła 20,0% i stanowi górne ograniczenie relacji deficytu każdej jednostki samorządu terytorialnego do jej dochodów, jaka może zostać uchwalona w budżecie jednostki samorządu terytorialnego na rok 2006.

O wyżej wymienionych relacjach i ograniczeniach obowiązujących w roku 2006 informował Minister Finansów w piśmie nr ST1-4800-538/2005 z dnia 9 września 2005 r.

W celu doprowadzenia do zgodności z prawem postanowień uchwał należy deficyt budżetu w roku budżetowym 2006 zaplanować tak, aby nie przekroczył 20,0% planowanych na rok 2006 dochodów budżetu Gminy P.

Ponadto w § 3 uchwały zapisano, że "Deficyt budżetu uległ zwiększeniu o kwotę 170.000 złotych, po zmianach wynosi 8.638.009 złotych. Planuje się go pokryć z zaciągniętych pożyczek i kredytów zgodnie z załącznikiem nr 3". Z załącznika nr 3 wynika zaś, że powstały deficyt zostanie sfinansowany przychodami z zaciągniętych pożyczek i kredytów oraz przychodami z tytułu innych rozliczeń krajowych.

Nieprawidłowość tę należy usunąć poprzez uzupełnienie wyżej wskazanego postanowienia w treści uchwały budżetowej o wyrażenie "oraz przychodami z tytułu innych rozliczeń krajowych".